Spożycie alkoholu
Alkohol, zwłaszcza piwo, może prowadzić do zwiększonej produkcji kwasu moczowego i zmniejszonego jego wydalania, co znacząco zwiększa ryzyko ataków dny moczanowej. Piwo jest szczególnie problematyczne z powodu wysokiej zawartości puryn pochodzących z drożdży piwowarskich. Metabolizm alkoholu konkuruje z wydalaniem kwasu moczowego w nerkach, co prowadzi do wyższych poziomów kwasu moczowego we krwi. Dodatkowo, alkohol może prowadzić do odwodnienia, co dodatkowo zwiększa stężenie kwasu moczowego we krwi. Badanie prospektywne opublikowane w The Lancet wykazało, że spożycie piwa i alkoholu destylowanego było związane z zwiększonym ryzykiem dny, przy czym piwo stwarzało większe ryzyko niż alkohol destylowany, a umiarkowane spożycie wina nie zwiększało ryzyka dny [1].
References:
[1] Choi, H. K., & Curhan, G. (2004). Beer, liquor, and wine consumption and serum uric acid level: The Third National Health and Nutrition Examination Survey. Arthritis Care & Research, 51(6), 1023-1029.
Stres
Wysoki poziom stresu może wywoływać ataki dny moczanowej u niektórych osób poprzez różne mechanizmy fizjologiczne. Stres aktywuje reakcję organizmu 'walcz lub uciekaj', uwalniając hormony takie jak kortyzol i adrenalina. Te hormony stresu mogą zwiększać stan zapalny w organizmie i wpływać na funkcję nerek, co może prowadzić do zmniejszonego wydalania kwasu moczowego. Dodatkowo, stres może pośrednio przyczyniać się do dny poprzez wpływ na zachowania, takie jak niezdrowa dieta, zwiększone spożycie alkoholu lub zaburzenia snu, które mogą wpływać na poziom kwasu moczowego. Badanie opublikowane w Arthritis Research & Therapy wykazało, że stres psychologiczny był związany z zwiększonym ryzykiem nawrotów ataków dny, z największym ryzykiem obserwowanym 2 dni po stresującym wydarzeniu [1]. Zarządzanie stresem poprzez techniki takie jak medytacja, ćwiczenia lub terapia może pomóc w zmniejszeniu częstotliwości ataków dny.
References:
[1] Abdulaziz, S., Dalbeth, N., Kalluru, R., & Gow, P. (2021). The impact of psychological stress on gout: a case-crossover study. Arthritis Research & Therapy, 23(1), 132.
Wiek
Ryzyko rozwoju dny moczanowej wzrasta wraz z wiekiem, zwłaszcza u mężczyzn, z powodu różnych zmian fizjologicznych, które zachodzą z czasem. Wraz z wiekiem funkcja nerek naturalnie się pogarsza, co może zmniejszać efektywność wydalania kwasu moczowego. Zmiany hormonalne, szczególnie spadek poziomu estrogenu u kobiet po menopauzie, mogą również wpływać na poziom kwasu moczowego. Starsze osoby są również bardziej narażone na występowanie chorób współistniejących, takich jak nadciśnienie i cukrzyca, które zwiększają ryzyko dny moczanowej. Dodatkowo, kumulacyjne efekty czynników stylu życia i długotrwałe narażenie na puryny z diety mogą przyczyniać się do wzrostu ryzyka dny związanego z wiekiem. Badanie epidemiologiczne na dużą skalę opublikowane w Arthritis Research & Therapy wykazało, że częstość występowania dny znacząco wzrastała wraz z wiekiem, z najwyższymi wskaźnikami obserwowanymi u osób powyżej 80. roku życia [1]. Inne badanie opublikowane w Journal of Rheumatology wykazało, że częstość występowania dny wzrasta liniowo z wiekiem do około 70. roku życia u mężczyzn i 50. roku życia u kobiet [2]. Choć wiek jest niemodyfikowalnym czynnikiem ryzyka, świadomość tego zwiększonego ryzyka może pomóc starszym osobom oraz ich lekarzom we wdrażaniu odpowiednich strategii zapobiegawczych.
References:
[1] Zhu, Y., Pandya, B. J., Choi, H. K. (2011). Prevalence of gout and hyperuricemia in the US general population: the National Health and Nutrition Examination Survey 2007-2008. Arthritis Research & Therapy, 13(2), R39.
[2] Choi, H. K., Atkinson, K., Karlson, E. W., Willett, W., & Curhan, G. (2005). Incidence of gout and hyperuricemia among men in the US: results from the Health Professionals Follow-up Study. Journal of Rheumatology, 32(10), 2121-2126.